1. Pisanki malowane woskiem. Malowanie pisanek woskiem to bardzo łatwa metoda, dzięki czemu w malowanie możesz zaangażować także dziecko. Nie pozostawiaj go jednak bez nadzoru - mimo wszystko wosk jest gorący. Do malowania woskiem najlepiej nadają się jajka z jasną skorupką, których nie trzeba myć przed malowaniem. ZESTAW DO MALOWANIA PISANEK PODSTAWKA FARBKI (2504045) ☝ taniej na Allegro • Darmowa dostawa z Allegro Smart! • Najwięcej ofert w jednym miejscu • Radość zakupów ⭐ 100% bezpieczeństwa dla każdej transakcji • Kup Teraz! Kup teraz na Allegro.pl za 9,89 zł - ZESTAW, UCHWYT DO MALOWANIA PISANEK, JAJEK (13422080988). Allegro.pl - Radość zakupów i bezpieczeństwo dzięki Allegro Protect! KREUL 49734 - Pisak do świec, brokatowo-srebrny, 29 ml, pisak do świec z cienką końcówką malarską, farba z woskiem pszczelim do dekoracji i malowania świec : Amazon.pl: Arts & Crafts ZESTAW do MALOWANIA JAJEK PISANEK MASZYNKA FARBKI - 13109389708 - oficjalne archiwum Allegro. Oferta archiwalna. Zobacz aktualne oferty: 11, 90 zł. ZESTAW DO MALOWANIA PISANEK JAJ PODSTAWKA FARBKI. 20,89 zł z dostawą. dostawa we wtorek. 213, 00 zł. Zestaw do malowania jajek pisanek pisanki pisaki. Markery Uni POSCA ZESTAW pisaki flamastry 24 szt. od Super Sprzedawcy. Stan. Nowy. 309, 90 zł. zapłać później z. sprawdź. 319,89 zł z dostawą. Produkt: Marker akrylowy, dekoracyjny, do ceramiki, do drewna, do kartonu, do papieru, do renowacji, do szkła różne kolory Uni Posca 16 szt. . Przygotowania do malowania pisanek- Batikowa metoda ozdabiania jaj jest bardzo popularna na Podkarpaciu i w Polsce - mówi Emilia Jakubiec-Lis, kulturoznawca w Muzeum Etnograficznym w Rzeszowie. - Wymaga jedynie troszkę zręczności, niewielkich talentów plastycznych i nieco wyobraźni. Z kilkoma ugotowanymi na twardo jajkami zgłaszam się więc na warsztaty, podczas których po raz pierwszy w życiu ozdobię pisankę tą techniką. Jak się do tego zabrać? Najlepiej przygotować jajka o białym kolorze skorupki, ale i inne odcienie też się nadają. Dobrze jest je wcześniej dokładnie umyć płynem do mycia naczyń. Potem ugotować na twardo, uważając, by skorupki nie popękały. Trzeba też przygotować świeczkę z wosku pszczelego lub sam wosk w naczyniu z podrzewaczem. - Wosk pszczeli jest najbardziej plastyczny, przylegający do skorupki. Łatwo nim malować po jajku. Zwykła parafina nieładnie się kruszy - podpowiada kulturoznawca. Zanim zasiądziemy do stołu, musimy przygotować narzędzie do malowania. Może to być igła albo szpilka wbita w ołówek, kredkę, drewienko. Niektóre gospodynie przed wbiciem, miażdżą młotkiem główkę szpilki, bo łatwiej im się wtedy manewruje i tworzy wzory o grubych lub cieniutkich liniach. Do malowania można także wykorzystać cienką blaszkę zwiniętą w stożek. Będziemy potrzebowali również barwniki do pisanek. Gotowe farbki dostaniemy w sklepach z artykułami Można sobie też poradzić inaczej. Wystarczy zwykłą, różnobarwną bibułę włożyć do słoików lub kubków i zalać wrzątkiem z dodatkiem łyżki octu. I już mamy gotową wodę do barwienia - podpowiada muzealnik. Do dzieła z pisankamiJak zabrać się do kreślenia wzorów? Podgrzewamy szpilkę, maczamy ją w rozpuszczonym, gorącym wosku i nakładamy na skorupkę wymyślone wzory, kawałek po kawałeczku. Możemy podzielić jajo na części wyznaczając "równik" i "równoleżniki". Od wyobraźni zależy, co na jajku naszkicujemy. - W tej metodzie nie maluje się wcześniej ołówkiem, bo zostanie nieładny ślad - słyszę. - To praca dla cierpliwych osób, a także sposób na integrację rodziny przy wspólnym z zastygniętym, pierwszym woskowym wzorem wkładamy na chwilę do naczynia z najmniej intensywną farbą (ciepłą lub zimną, ale nie gorącą, by wosk nie spłynął). Po wyjęciu jajko delikatnie osuszamy i nakładamy kolejny wzór. Znów zanurzamy w kolorze, ale nieco ciemniejszym. Czynność możemy powtórzyć. Po zdrapaniu wosku, będziemy mieli kolorowe szlaczki. Parafinowe wywijańce na skorupce delikatnie zdrapujemy paznokciem albo przecieramy ściereczką. - Dawniej bardzo uważano, by przy tej czynności nie pękła skorupka, bo jeżeli wgniotła się ona w miejscu, gdzie namalowane było zboże, kurka, czy baranek, wróżyło to nieurodzaj i pomór - mówi etnograf. Jaja krasiły, skrobały i ozdabiały głównie kobiety, zbierając się w jednej chacie, w tajemnicy przed mężczyznami, którzy dla zabawy chcieli te pisanki wykraść i zniszczyć. W ubiegłym roku pisanki robiła ze mną 3,5 letnia córeczka. Musiałam jej pilnować, bo wosk jest gorący, ale na patyczek nabiera się go tak mało, że nawet jeśli dotknęła dłoni, nie było nieszczęścia. Niemniej jednak, cały proces musi odbywać się pod kontrolą rodziców. Zabawy i radości jej jednak mnóstwo, zwłaszcza na koniec, kiedy już podziwiamy nasze dzieła i zgadujemy, czyja jest dana jajka – najlepiej od znajomej, która ma kury, jajka czyste, nie wymagające mycia – na takich wosk trzyma się najlepiej 2. metalowy spodeczek np. dekielek po paście do butów 3. wosk pszczeli 4. patyczek drewniany z końcówką do „pisania” (końcówką jest wbity w jeden koniec patyczka maleńki gwoździk lub szpilka – im mniejszy łepek, tym delikatniejszy wzór pisanki otrzymamy) 5. cebulak – w garnku (najlepiej takim, którego nie będzie nam żal, jeśli się zniszczy) gotujemy wodę z łupinami cebuli (oddzielnie łupiny z cebuli czerwonej i żółtej – otrzymamy na końcu dwa kolory pisanek)Na palniku stawiamy metalowy spodeczek i wrzucamy kawałki wosku pszczelego. Czekamy aż się dobrze rozgrzeją (nie możemy doprowadzić do dymienia).W rozgrzanym wosku maczamy metalową końcówkę patyczka i szybkim ruchem robimy kreskę (wzór) na jajku (jajo powinno być ogrzane do temperatury pokojowej, a ręce umyte i czyste – jakikolwiek tłuszcz powoduje, że wosk się nie przyjmuje do skorupki jajka). Dziecku trzeba myć ręce kilka razy podczas „pisania” jajek, bo jego dłonie pocą się szybciej niż dorosłego, pewnie trochę z przejęcia.„Upisane” jajka odkładamy do cebulak studzimy i przecedzamy, aby usunąć łupiny z cebuli. Do zimnego (to ważne) wkładamy delikatnie jajka i stawiamy garnek na wolnym proces farbowania polega na tym, że farba z cebulaku przyjmuje się w miejsca na jajku, gdzie nie ma wosku, w gorącym cebulaku wosk odpada i pozostaje jasny wzór. Jajka gotujemy bardzo ostrożnie, aby nie wycieramy ściereczką z resztek wosku, nacieramy odrobiną oliwy, aby błyszczały i odkładamy do małych dzieł sztuki na zdjęciach jest Pani Agnieszka Czapska-Pruszak. Rodzaje pisanek i ich nazwy zależą od techniki, jakiej używa się do nanoszenia wzorów na skorupki jaj. W różnych regionach Polski istnieją różne tradycje robienia pisanek i wydmuszek. Warto je znać i pielęgnować. Rodzajów pisanek jest wiele. Jest to związane z wielkanocną tradycją malowania jaj, obecną na ziemiach polskich już od X wieku. W naszej kulturze jajko jest symbolem nowego życia i zmartwychwstania. Oznacza nowy początek, niesie ze sobą radość i nadzieję. Dawniej każdy region Polski miał swój tradycyjny sposób zdobienia jaj – nadal różne rodzaje pisanek można oglądać w muzeach etnograficznych. Natomiast w domach robimy pisanki technikami wyniesionymi z domu rodzinnego lub bardziej współczesnymi (mniej czasochłonnymi) sposobami. Rodzaje pisanek Pisanka to dzisiaj potoczna nazwa barwnego wielkanocnego jajka. Zapoznaj swoje dziecko z rodzajami jajek wielkanocnych, co nie tylko pogłębi jego wiedzę, lecz także może okazać się zachętą do wspólnego malowania jajek i podtrzymywania pięknej wielkanocnej tradycji. Wspólne dekorowanie jaj to świetny pomysł na zabawę!. Poniżej podpowiadamy, jakie są rodzaje pisanek, które obecnie można zobaczyć w koszyczkach wielkanocnych. 1. Rodzaje jajek wielkanocnych: kraszanki adobe stock fot. Adobe Stock Kraszanki są jednym z najpopularniejszych rodzajów jajek wielkanocnych. Gotuje się je w barwnym wywarze – to sposób na naturalne farbowanie jajek. Aby woda uzyskała pożądany kolor, najczęściej dodaje się do niej różne rośliny. Dzięki łupinom cebuli wywar nabiera brązowego koloru, obierki z buraków barwią wodę na różowo, płatki nagietka – na niebiesko, zaś na zielono barwi młode żyto. Jeśli chcesz, aby twoje jajka były białe, dodaj do wody octu, a jeżeli chciałbyś uzyskać kolor żółty, dosyp curry lub kurkumy. Kraszanki mają jeden nadany skorupce jaja kolor. Mogą nie być dodatkowo zdobione, ale też kraszankami nazywa się pisanki jednokolorowe, które mają wzory w naturalnym kolorze skorupki jaja. Wzory te wykonywane są poprzez zdrapywanie naniesionego na jajo koloru lub poprzez rysowanie woskiem na niewybarwionym jaju wzorków za pomocą specjalnego rysika. Później takie jajo się barwi, a wosk usuwa. Na zdjęciu powyżej przykład dodatkowo zdobionych kraszanek. 2. Rodzaje pisanek: oklejanki adobe stock Jednym z rodzajów pisanek są oklejanki. Jak podpowiada sama nazwa, są to takie jajka, które okleja się np. sitowiem, płatkami ulubionych kwiatów, nitką wełnianej włóczki czy fragmentem tkaniny. Skorupkę jaja można też okleić skrawkami kolorowego błyszczącego papieru – wtedy taka odmiana oklejanki nosi nazwę nalepianki. Tradycyjne nalepianki (z okolic Krakowa lub Łowicza) najczęściej mają kwiatowe zdobienia. Wbrew pozorom niektóre pisanki wykonane tą techniką są niesamowicie ozdobne, a wyklejone na nich wzory szczegółowe. Na zdjęciu umieszczonym powyżej widać przykład bardzo prostego rodzaju oklejanki. Technika ta daje dużo możliwości twórczych, a do oklejania można użyć dowolnego materiału. 3. Rodzaje pisanek: drapanki adobe stock Drapanki mają wzory wydrapywane ostrym narzędziem na zabarwionej wcześniej skorupce jajka. Co ciekawe, taki rodzaj jajek wielkanocnych jest popularny nie tylko w Polsce, lecz także w innych częściach Europy, zwłaszcza w Austrii. Najbardziej znane polskie drapanki pochodzą ze Śląska (nazywane są tam też kroszonkami). Mają misterne koronkowe wzory. Na zdjęciu powyżej przykład drapanek z bardziej współczesnymi zdobieniami. 4. Rodzaje pisanek: ażurki Ażurki to jedna z bardziej skomplikowanych technik zdobienia jaj. Robi się je z wydmuszek, czyli jaj, z których wydmuchano ich zawartość. Zdobienie samej skorupki jest bardzo pracochłonne i wymaga dużej ostrożności, gdyż bardzo łatwo jest uszkodzić delikatną powłokę jajka. Wzorki wycina się w skorupce wysokoobrotowym wiertłem. Na filmie umieszczonym powyżej widać, jak się to robi i jaki efekt można uzyskać. Gotowa pisanka-ażurek wygląda jak trójwymiarowa koronka. 5. Rodzaje pisanek: jajka decoupage adobe stock Pisanki zdobione techniką decoupage’u to jedna z nowocześniejszych metod zdobienia jaj. Polega na przyklejaniu na nie motywu znajdującego się na serwetce. Technika ta jest dość łatwa i nie wymaga zdolności artystycznych. Pisanki zrobione metodą decoupage niewątpliwie będą ciekawą ozdobą wielkanocnego stołu. Można je zrobić na prawdziwych jajach lub na jajkach styropianowych. 6. Rodzaje malowanych jajek: pisanki batikowe adobe stock Pisanki zdobione techniką batikową są to jajka wielokrotnie barwione i mają wielokolorowe wzory. Metoda polega na nanoszeniu rozgrzanego wosku na skorupkę jajka za pomocą łepka od szpilki umieszczonej w drewnianym uchwycie. Pokryte woskiem jajko jest barwione, następnie osuszane i ponownie zdobione woskiem. Czynność ta jest kilkakrotnie powtarzana. Na końcu usuwa się wosk, dzięki czemu ukryte pod nim kolory uzyskują żywsze barwy. Tradycja malowania jajek wielkanocnych Niewiele osób wie, że w innych kulturach jajko było symbolem mającym przeciwdziałać złym mocom. Wykorzystywano je w wielu obrzędach mających zapewnić szczęście, powodzenie i bezpieczeństwo. Jajko miało za zadanie odpędzać złe duchy, zaś swoją życiodajną siłą obdarowywało nie tylko ludzi, lecz także rośliny i zwierzęta. Jajka były barwione i zdobione po to, aby podarować je najbliższym. W okresie Świąt Wielkanocnych wręczano je, by okazać uczucia sympatii i miłości do obdarowanej nimi osoby. Zobacz także: Jak barwić jajka z dzieckiem? Jajka wielkanocne z koronki [WIDEO] Pisanki z papieru – zrób je z dzieckiem Święta Wielkiej Nocy to czas radości. Choć ich najważniejsza część jest przede wszystkim emocjonalna, daje także wiele możliwości do kształtowania w dzieciach estetyki, pomysłowości i zdolności manualnych. Już na wiele dni przed Świętami w naszych domach pojawiają się dekoracje wielkanocne, a wśród tych wielką rolę odgrywają pisanki wielkanocne. Dziś rynek obfituje w ogrom najróżniejszych ozdób, myślę jednak, że największym uznaniem będą cieszyć się te wykonane wraz z dziećmi podczas zabaw plastycznych. Pisanki wielkanocne w kicającym towarzystwie W tym wpisie znajdziecie przegląd różnych pomysłów na pisanki wielkanocne. Życzymy wspaniałej zabawy. Pisanki kolorowanki Ozdoby wielkanocne dla dzieci – jajka wielkanocne Prostym sposobem do wykonania pisanek jest ich pokolorowanie. Wystarczą flamastry i kredki, by stworzyć kolorowe cudeńka. Młodszym dzieciom rysujemy kontury kolorowanki, starsze samodzielnie mogą przygotować swój własny pomysł do kolorowania. Trzeba jednak pamiętać, że na skorupce jajka zwykłe flamastry będą się rozmazywać. Potrzebne są zatem mazaki permanentne, bądź pokrycie skorupki farbą podkładową, np. białą farbą do ścian. Pisanki wielkanocne malowane farbami plakatowymi Jajka wielkanocne malowane farbami plakatowymi Już najprostsze farby plakatowe mogą świetnie służyć dzieciom do tworzenia barwnych pisanek. Pisanki malowane farbami do wnętrz Pisanki wielkanocne malowane farbami do wnętrz Nic nie stoi na przeszkodzie, by wielkanocne jajka pomalować farbami do wnętrz. Po niejednym remoncie pozostają nam farby w najróżniejszych kolorach, często bardzo lubianych. Bo jak często na naszych ścianach lądują barwy, których nie znosimy? Farby do ścian, czy drewna, świetnie pokrywają skorupki pisanek, a na tych pierwszych można rysować zwykłymi flamastrami i kredkami, uzyskując piękne kolorowanki, choćby takie jak nieco wyżej pokazany słonecznik. Pisanki wielkanocne wyklejane kolorową bibułą Pisanki wielkanocne wyklejane bibułą Kolejnym pomysłem na kolorowe pisanki jest wyklejanie jajek, wydmuszek lub sztucznych jajek, przy pomocy bibuły. Bibułę można podrzeć na małe kawałeczki, bądź pociąć na wybrane figury geometryczne. Odrobina kleju PVA (do drzewa i papieru) pozwoli stworzyć najróżniejsze wzory. Pisanki wielkanocne ozdabiane naklejkami Pisanki wielkanocne ozdabiane naklejkami Pisanki możecie również ozdobić naklejkami. Jest to bardzo prosta metoda, dająca wiele możliwości. Wokół dostępnych jest wiele różnych rodzajów samoprzylepnych naklejek, które możecie wykorzystać. Zabawnych, z bajkowymi postaciami, czy monochromatycznych. Jednocześnie takie naklejki możecie wykonać samodzielnie, z samoprzylepnego papieru, bądź zwykłego papieru kolorowego i odrobiny kleju PVA. Świetnie prezentują się na pisankach motywy wycinane dziurkaczami ozdobnymi. Pisanki zwierzątka Kolorowe motyle z wydmuszek Kaczka z wydmuszki Z wydmuszek jajek kurzych, z pewnym dodatkiem różnych materiałów, można wyczarować małe zwierzątka. Dzieciom bardzo podobają się takie pisanki, choć wymagają one sporej uwagi i asysty ze strony rodziców lub opiekunów. Warte są jednak tego wysiłku. Pisanki w owijkach na ostatnią chwilę Pisanki w owijkach Bywa i tak, że z minuty na minutę potrzebny jest prosty sposób na wykonanie pisanek wielkanocnych przed samym święceniem pokarmów. Taką właśnie możliwość dają nam owijki wykonane z termokurczliwej folii. Kolorowe wzory regionalne lub motywy z dziecięcych bajek – wybór jest spory i tak na prawdę dostępny w wielu sklepach. Taką owijkę wystarczy wsunąć na ugotowane jajko i na chwilę włożyć do garnuszka z gorącą wodą. Barwione pisanki wielkanocne z wzorkiem z kredek świecowych Pisanki wielkanocne barwione barwnikami spożywczymi i ozdabiane kredkami woskowymi Pisanki wielkanocne można barwić barwnikami spożywczymi na jednolite kolory. Kredki świecowe lub urodzinowe świeczki mogą jednak dodać naszym pisankom niespotykanego koloru. Zabawa polega na kolejnym barwieniu jajek w coraz ciemniejszych barwnikach, zabezpieczając jednocześnie niektóre fragmenty skorupki przed barwnikiem przy pomocy wosku. Rzeżucha w skorupce jajka Rzeżucha w skorupce jajka – dekoracje wielkanocne Na koniec pomysł nie tyle na pisankę wielkanocną, co na nietypową doniczkę dla rzeżuchy. W osobnych wpisach możecie dowiedzieć się również jak zrobić wydmuszki, oraz jak powiesić wydmuszki na sznurku lub tasiemce. Pisanki wielkanocne Kraszanki, oklejanki, wyklejanki to metody tworzenia pisanek. Polska posiada bogate tradycje tego niezwykłego kunsztu ozdabiania jaj. Najstarsza polska pisanka datowana jest na X wiek. Wówczas jajka były elementem kultów pogańskich, w Kościele zostały zaakceptowane dopiero w wieku XII. Jajo jako symbol nowego życia od zarania dziejów fascynowało ludzi. Nie bez przyczyny jest ono jednym z najważniejszych oznak Świąt Wielkanocnych. Przez wieki wypracowano różne techniki ich zdobienia. Możliwości jest naprawdę wiele. Każdy z regionów Polski ma swoje tradycje, które są nadal kultywowane przez doświadczone pisankarki. Dziś popularne są gotowe naklejki i barwniki, warto jednak spróbować swoich sił w ludowych technikach i stworzyć własne tradycyjne pisanki. Najpopularniejszą, a także najłatwiejszą techniką zdobienia jest barwienie jaj. fot. Hanna Łopatyńska – Kraszanki to najprostsze do zrobienia i najbardziej popularne pisanki. Są spotykane w różnych regionach Polski i nie są zdobione w żaden sposób, tylko są barwione na jeden kolor. Dzisiaj dysponujemy wieloma gotowymi barwnikami, jednak nasi przodkowie korzystali z dobrodziejstw natury i bogactwa jej kolorów. Najbardziej znanym sposobem zrobienia kraszanki jest zanurzenie go w wywarze z łupin cebuli. Dzięki temu zabiegowi uzyskuje się kolor pomarańczowy, rudawy, brązowy lub różne odcienie czerwieni. Jeżeli natomiast ktoś ma większy talent czy zdolności, może spróbować innych wywarów z rozmaitych roślin – wyjaśniła Hanna Łopatyńska z działu Folkloru i Kultury Społecznej Muzeum Etnograficznego im. Marii Znamierowskiej-Prüfferowej w Toruniu. Aby jajka zabarwić na zielono, gotowano je w mchu lub w młodych pędach zbóż. Na różowo lub czerwono kolorowały buraki, natomiast na fioletowo kwiaty malwy lub fiołki. Żółty kolor można uzyskać przez gotowanie jaja z dodatkiem kwiatu nagietka. – Współcześnie również sięga się do naturalnych barwników. Silnie bawiącymi przyprawami są curry czy kurkuma. Dzięki temu uzyskujemy ładny żółty kolor – dodała Hanna Łopatyńska. Barwy jajek miały swoje symboliczne znaczenie. Szczególnie pożądanym kolorem był czerwony ze względu na swoją symbolikę – podkreśliła Hanna Łopatyńska. – Oprócz swojego waloru estetycznego z pisankami wiązało się wiele sensów magicznych. Wiadomo, że kolor czerwony miał funkcje ochronne, odstraszające – dodała. Kolor zielony nawiązywał do nowego cyklu przyrody, żółty do barwy słońca. Ciemne kolory, takie jak czarny, niebieski czy fioletowy nawiązywały do wielkopostnej żałoby. fot. Muzeum Etnograficzne im. Marii Znamierowskiej-Prüfferowej w Toruniu. Pisanki zdobione techniką batikową, wyk. Ewa Bołociuch, Kazimiera Domańska, Marianna Jobczyk Najbardziej efektowną, ale jednak bardzo trudną metodą zdobienia pisanek jest batik. – Polega to na tym, że woskiem nakładane są na skorupki wzory. Do tego potrzebny jest specjalny przyrząd nazywany pisakiem, może być to również patyczek zakończony lejkiem albo szpilką, a także ołówek z zatkniętą szpilką. Pisak służy do nakładania wzoru woskiem. Następnie trzeba poczekać aż ten wosk zastygnie i wtedy zanurzyć w barwniku. Gdy jajko złapie kolor, wyschnie, to zdrapywany jest wosk. Dzięki temu zabiegowi powierzchnia, która znajdowała się pod woskiem, pozostaje biała – wyjaśniła Hanna Łopatyńska. Wśród najbardziej znanych regionów Polski, który wykorzystuje tę metodę ozdabiania pisanej jest region opoczyński. – Sama technika zdobienia pisanek przetrwała od XIX wieku. Opoczyńskie pisanki pisane są woskiem za pomocą tzw. kolczyka, czyli – mówiąc naukowo – pisaka. Dawne pisanki po pierwsze były uboższe, jeżeli chodzi o wzornictwo, bo były to dosyć prymitywne motywy zdobnicze. Obecnie tworzone pisanki przez opoczyńskich twórców ludowych to misterne dziełka. Twórcy, pisząc pisanki od ponad wieku, doszli do perfekcji i dzisiaj to są po prostu „cacka”. Naukowo mówimy, że to są pisanki, natomiast w opoczyńskim, we wsi Bielowice, to są kroszonki, ponieważ najpierw pisane są pisakiem, potem zdobione farbą, czyli kroszone (barwione). „Kraś” to w gwarze opoczyńskiej farba, stąd też mieszkańcy wsi opoczyńskich używają głównie terminologii kroszonki – zaznaczyła Stanisława Dłużewska–Pawlik, etnograf. Tradycja pisania pisanek przechodziła w regionie opoczyńskim z pokolenia na pokolenie. – Kiedyś pisanie pisanek było ogromną tajemnicą. Pisankarki, jak pisały pisanki, zakrywały, zasłaniały okna. Uczyły tylko swoje córki, a babcie wnuczki – dodała Stanisława Dłużewska – Pawlik. Twórczyni ludowa ze wsi Bielowice wskazała, dlaczego do malowania pisanek wykorzystuje się tylko wydmuszkę, a nie całe jako. – Niektórzy mówią, że pisankę pisze się jako hobby. Dawniej pisało się zarobkowo, bo z tego się żyło. Brali pisanki do Cepelii do Łodzi, wysyłali za granicę, a nawet później i do Niemiec, i właśnie jak trafiły do tego kraju, to w tej chwili zaczęliśmy pisać na wydmuszkach. Niemcy mówili, że przewóz jajka jest bardzo ciężki i dlatego powiedzieli, że jajko wykorzystać, a wydmuszkę dopiero sprzedać – dodała. Bardziej utalentowane pisankarki potrafią stworzyć pisankę techniką batikową nie w dwóch kolorach, ale wielu. fot. Muzeum Etnograficzne im. Marii Znamierowskiej-Prüfferowej w Toruniu. Pisanka zdobiona techniką batikową – Aby uzyskać wielobarwną pisankę batikową należy powtarzać pewne czynności z pieczołowitą starannością. Poszczególne powierzchnie pisanki należy przesłaniać woskiem i w różnych kolorach, w różnych barwnikach tę pisankę trzymać. Ten efekt spowoduje, że stanie się wielokolorowa. Trzeba jednak pamiętać, aby zaczynać od najjaśniejszego barwnika i następnie wkładać jajko do coraz ciemniejszego – wyjaśniła Hanna Łopatyńska. fot. Muzeum Etnograficzne im. Marii Znamierowskiej-Prüfferowej w ToruniuPisanka zdobiona nakładanym woskiem, wyk. Elżbieta Prusaczyk – Współcześnie pojawiła się inna odmiana techniki batikowej, czyli nakładanie kolorowych wosków na jako, ale już sam wosk nie jest ścierany, lecz staje się dekoracją jajka. Można takie woski kupić bądź samemu zrobić. Należy roztopić wosk z białej świecy i dodać kolor z kredki świecowej. Wosk nakłada się na skorupkę i zostawia się go. Wzory są lekko wypukłe. Jest to przykład nowego zdobnictwa pisanek i ma to pokazać, że ta sztuka się rozwija – dodała Hanna Łopatyńska. fot. Muzeum Etnograficzne im. Marii Znamierowskiej-Prüfferowej w ToruniuPisanka zdobiona techniką drapania, wyk. Małgorzata Mateja Kroszonki z drobnymi motywami do perfekcji opanowały pisankarki z regionu opolskiego. Technika rytownicza polega na wyskrobaniu barwnika z uprzednio pofarbowanego jaja. Do wykonania wzoru niezbędny jest ostry przyrząd np. nóż, szpilka lub żyletka. Choć opis tworzenia tych dekoracji nie wydaje się zbyt skomplikowany, to sama czynność wymaga wprawy i doświadczenia. Kroszonki opolskie są dokładnie wypełnione drobnymi kwiatami, listeczkami, rozetami czy rombami. Spotyka się także pisanki z kogutami, kurami, barankami. fot. Muzeum Etnograficzne im. Marii Znamierowskiej-Prüfferowej w ToruniuPisanka zdobiona techniką drapania, wyk. Kazimierz Bondaryk Dawniej na kroszonkach pisano krótkie wierszowane życzenia lub wiadomości. Taką pisankę ofiarowały najczęściej dziewczyny kawalerom w dowód swoich uczuć. fot. Muzeum Etnograficzne im. Marii Znamierowskiej-Prüfferowej w ToruniuPisanka zdobiona techniką drapania, wyk. Dorota Ścibut – Ta technika jest już ponadregionalna i tutaj bardzo często dochodzą do głosu indywidualne pomysły twórców. Ostatnio pojawiły się pisanki z wydrapanymi motywami religijnymi – wyjaśniła Hanna Łopatyńska. fot. Muzeum Etnograficzne im. Marii Znamierowskiej-Prüfferowej w Toruniu fot. Muzeum Etnograficzne im. Marii Znamierowskiej-Prüfferowej w Toruniu. Pisanki malowane, wyk. Grażyna Szaranowicz Malowanie pisanek to najmłodsza z wszystkich wymienionych technik zdobienia. Malowanki powstają na Powiślu Dąbrowskim, Kujawach, Śląsku. – To bardzo popularny sposób. Nie trzeba tutaj jakichś wielkich umiejętności manualnych, żeby taką pisankę zrobić. Wystarczy mieć farbki wodne albo akrylowe – podkreśliła Hanna Łopatyńska. Wzory nanoszone na jajkach były wcześniej wykorzystywane do zdobienia domów lub naczyń, na pisankach znalazły się wtórnie. Wielobarwne kwiaty znane z zalipiańskich chat dziś zdobią jaja i wydmuszki. Dekoracje włocławskiego fajansu na Kujawach przeniesiono na wielkanocne pisanki. fot. Muzeum Etnograficzne im. Marii Znamierowskiej-Prüfferowej w Toruniu fot. Muzeum Etnograficzne im. Marii Znamierowskiej-Prüfferowej w Toruniu. Pisanki malowane, wyk. Krystyna Zagrabska – Pojawiają coraz to nowe pomysły i dużo zależy od indywidualnej inwencji artystki. Mamy całą serię z bardzo realistycznymi postaciami ptaszków czy innych motywów roślinnych – opowiedziała Hanna Łopatyńska. fot. Muzeum Etnograficzne im. Marii Znamierowskiej-Prüfferowej w ToruniuPisanka oklejona rdzeniem sitowia Oklejanie jaj na Wielkanoc przybiera różne formy. W kurpiowskiej Puszczy Białej do dekoracji używano sitowia. Ten materiał należało zebrać już jesienią i przechowywać w odpowiednich warunkach. Do dekoracji wykorzystywano plastyczny rdzeń sitowia układany w kunsztowne wzory – okręgi, spirale, fale. Przyklejano go na wydmuszkach za pomocą kleju z mąki żytniej i wody. Pomiędzy sitowie dodawano również nitki czerwone, zielone i żółte. fot. Muzeum Etnograficzne im. Marii Znamierowskiej-Prüfferowej w ToruniuPisanka oklejona wycinankami Oklejanki łowickie powstają natomiast z papierowych wycinanek. Popularne w tym regionie kolorowe koguty i kwiaty przykleja się na biały arkusz, a następnie na jajko. Niegdyś takie pisanki zdobiły wielkanocnego pająka wiszącego u powały w izbie. fot. Muzeum Etnograficzne im. Marii Znamierowskiej-Prüfferowej w ToruniuPisanka oklejona koronkami, wyk. Zofia Dobosz fot. Muzeum Etnograficzne im. Marii Znamierowskiej-Prüfferowej w ToruniuPisanka ozdobiona koronką frywolitkową, wyk. Maria Audinajtis Toruń może pochwalić się wyjątkową metodą ozdabiania pisanek. Działa w tym mieście klub „Supełek”, gdzie panie wykonują wyjątkowe koronki. – Pisanka jest włożona w tzw. koszulkę wykonaną na szydełku i to jest technika frywolitki – wskazała Hanna Łopatyńska. fot. Muzeum Etnograficzne im. Marii Znamierowskiej-Prüfferowej w ToruniuPisanka ażurowa, wyk. Grażyna Kosińska fot. Muzeum Etnograficzne im. Marii Znamierowskiej-Prüfferowej w ToruniuPisanka ażurowa, wyk. wyk. Małgorzata Barnat Pisanka ażurowa to stosunkowo nowa metoda zdobienia jajek, ale i jedna z najtrudniejszych. – Ta metoda polega na tym, że trzeba posiadać duże talenty, umiejętności manualne, ale do tego trzeba mieć odpowiedni sprzęt, bo ażurki (dziurki) są wycinane wiertłem dentystycznym albo mini szlifierką z odpowiednimi wiertłami. Ażury można wycinać w białych pisankach, niezabarwionych albo je wcześniej zafarbować. Potem należy namalować ołówkiem kontury tych wzorków, a następnie wiertłem delikatnie wywiercić otworki. Pisanki, by stały się bardziej atrakcyjne, często obmalowywano kontury farbą akrylową. Co warto zauważyć, do ażurowych pisanek są wykorzystywane większe jajka, czyli kacze, gęsie, indycze, a nawet strusie – opisała Hanna Łopatyńska. Jak ważne miejsce w polskiej tradycji zajmuje pisanka można się przekonać na podstawie różnorodności technik zdobienia pisanek, ale również szczególnego miejsca, jakim jest Muzeum Pisanki. 3 kwietnia 2004 roku w Ciechanowcu, w obrębie Muzeum Rolnictwa im. ks. K. Kluka, powstało Muzeum z liczącej ponad 1000 eksponatów prywatnej kolekcji Ireny Stasiewicz-Jasiukowej i Jerzego Jasiuka z Warszawy. Był to dar dla placówki ciechanowieckiej. Wśród eksponatów można znaleźć dzieła sztuki ludowej nie tylko z Polski, ale nawet z całego świata. Na koniec 2012 roku w Muzeum zgromadzono 1941 pisanek. Anita Suraj-Bagińska/

pisak do malowania pisanek woskiem